Procesbegeleider Schuldendomein

Hoe zorg je dat landelijke afspraken over schulden ook echt werken in de uitvoering van een gemeente? Daar draait deze opdracht om.

Het programma Verbinden Schuldendomein 3.0 (2026 tot 2028) helpt gemeenten schulden te voorkomen en klein te houden, schuldhulpverlening te versterken en mensgericht in te vorderen. Als procesbegeleider ben jij de schakel tussen landelijk en lokaal, je vertaalt landelijke kaders naar praktische ondersteuning, neemt gemeenten mee in de invoering en brengt signalen uit de uitvoering terug naar de landelijke tafels.

De zeven programmaonderdelen

Actielijn 1 Schulden voorkomen en klein houden

• Vroegsignalering met SZW, NVVK en Divosa het verbeterplan na de wetsevaluatie uitvoeren, het bereik vergroten, uitval voorkomen en de Leidraad Vroegsignalering actueel houden.
• Sociaal incasseren: Gemeenten helpen sociaal incasseren in te voeren passend bij hun lokale keuzes, de handreiking doorontwikkelen en aansluiten bij het Samenwerkingsprogramma Sociaal Incasseren.

Actielijn 2 Schuldhulpverlening versterken

• Basisdienstverlening schuldhulpverlening met SZW, Divosa en NVVK de elementen versterken, gelijktrekken en toegankelijker maken via handreikingen, modelbeleidsregels, stappenplannen en werkinstructies, met nadruk op warme doorverwijzing en financiële begeleiding.
• Landelijke pauze- en aanmeldknop: Aansluiting van gemeenten stimuleren, het gemeentelijk perspectief inbrengen in kern- en werkgroepen en vraagbaak zijn, aanvullend op NVVK.

Actielijn 3 Mensgerichte invordering

• Wet vereenvoudiging beslagvrije voet: de borging van de beslagvrije voet bij dwanginvordering op inkomen verbeteren, de handreiking BVV actualiseren en gemeenten vertegenwoordigen in de keten voor derdenbeslag.
• Mijn Betaaloverzicht (Clustering Rijksincasso): Vraagbaak, aanjager en facilitator bij de gecombineerde belastingaanslag (spoor 1) en koplopers in andere invorderingsdomeinen (spoor 2), aanvullend op CRI en CJIB.
• Wetsvoorstel Wbib: Stapeling van beslagen en oplopende kosten voorkomen door samenloop zichtbaar te maken voor alle beslagleggers, onder meer via de kopgroep gemeenten en de Minimale Samenloopcheck.

Jouw rol

Je rol is tactisch en uitvoeringsgericht. Beleid, strategie, belangenbehartiging en bestuurlijke standpunten liggen bij VNG en het programmamanagement; jij zet die keuzes om in bruikbare ondersteuning en begeleidt de invoering. Je combineert inhoudelijke kennis van het schuldendomein met een scherp beeld van hoe gemeentelijke uitvoering echt werkt.

Om focus te houden stel je elk kwartaal of halfjaar met de programmamanager een werkplan op met een beperkt aantal concrete product- en implementatiedoelen. Niet elk onderdeel krijgt elke periode evenveel aandacht, en omdat het programma iteratief werkt kunnen accenten verschuiven. De verdeling van dossiers binnen het team bepalen we samen.

Je werkt nauw samen met collega's en partners die een deel van het werk dragen: communicatie (redactie, vormgeving, VNG-kanalen), de juridisch adviseurs (juridische analyse en duiding), het programmamanagement (planning, voortgang, subsidieverantwoording, bestuurlijke afstemming), NVVK (implementatie kennisgeving en aanmeldknop) en CRI (technische aansluiting Mijn Betaaloverzicht).

Werkzaamheden en verantwoordelijkheden

Ondersteuningsproducten ontwikkelen

• Je volgt ontwikkelingen in het domein en vertaalt die, samen met de juridisch adviseurs, naar gevolgen voor de gemeentelijke uitvoering.
• Je schrijft en actualiseert handreikingen, leidraden, checklists, procesplaten, formats, modelwerkprocessen, vraag-en-antwoordoverzichten en praktijkvoorbeelden.
• Je bouwt producten modulair op: een vaste landelijke kern met keuzevarianten voor rolverdeling, schaalgrootte, inrichting en samenwerking, zodat ze werken voor kleine en grote gemeenten en samenwerkingsverbanden.
• Je toetst concepten bij gemeenten voordat ze worden gepubliceerd.

Gemeenten begeleiden bij de invoering

• Je helpt gemeenten hun aanpak in te voeren en te verbeteren in beleid, werkprocessen en uitvoering.
• Je organiseert bespreekuren, webinars, kennissessies, regionale bijeenkomsten en werksessies, en bent vraagbaak voor uitvoeringsvragen.
• Je haalt ervaringen, knelpunten en goede voorbeelden op via expertgroepen, ambassadeurs, klankbordgroepen en het forum, en deelt die met andere gemeenten.
• Je verbindt afdelingen binnen gemeenten: schuldhulpverlening, belastingen, werk en inkomen, terugvordering en verhaal, en financiën.
• Je ziet welke gemeenten of regio's achterblijven en zet daar gericht op in, bijvoorbeeld door koplopers aan hen te koppelen.
• Je levert input voor de monitoring van bereik en benutting van de ondersteuning.

De keten en de praktijk verbinden

• Je vertegenwoordigt gemeenten in werkgroepen, klankbordgroepen en ketenoverleggen met onder meer SZW, JenV, CJIB, NVVK, Divosa, softwareleveranciers, vastelastenpartners en publieke en private schuldeisers.
• Je signaleert waar landelijke ambities, gegevensuitwisseling of regelgeving de uitvoering belemmeren, en zorgt dat gemeentelijke ervaringen meewegen in landelijke afspraken.
• Je vertaalt bestuurlijke afspraken en landelijke handreikingen terug naar de gemeentelijke praktijk.
• Je legt verbindingen tussen de programmaonderdelen en met andere VNG-programma's binnen bestaanszekerheid.

Resultaat van de opdracht

Aan het einde van de opdracht ligt er:

• Elk kwartaal of halfjaar een vastgesteld én uitgevoerd werkplan met afgeronde product- en implementatiedoelen.
• Nieuwe en geactualiseerde ondersteuningsproducten op jouw onderdelen, waarin landelijke uitgangspunten zijn vertaald naar werkprocessen en handelingsperspectieven voor elk type gemeente.
• Een uitgevoerd programma van bespreekuren, webinars, kennissessies, regionale bijeenkomsten en werksessies.
• Een gedeeld overzicht van werkzame aanpakken en goede praktijkvoorbeelden, over de onderdelen en actielijnen heen.
• Uitvoeringsknelpunten die zijn vertaald naar concrete verbetervoorstellen en tijdig ingebracht bij SZW en ketenpartners, bruikbaar voor de voortgangsrapportage.
• Een actief gemeentelijk netwerk rond het schuldendomein, klaar om over te dragen.